Con cốc và con én

Bên một khúc sông gần làng có một cây gạo già, cành vươn ra sát mặt nước. Chú cốc lông đen bóng hay đậu trên cành ấy, xòe hai cánh ra phơi cho khô. Cốc lặn giỏi, bắt cá giỏi, lại bay cao, nên tự cho mình là nhất vùng.

Một buổi sáng mùa xuân, có chú én nhỏ bay lượn qua sông. Én sà xuống thấp, lướt sát mặt nước, rồi vút lên đậu ở cành gạo bên cạnh. Cốc liếc nhìn én từ đầu đến chân, rồi cười khẩy một tiếng.

Cốc nói: “Chú én kia, người thì bé tí, cánh thì ngắn, tiếng kêu thì nhỏ xíu.” Cốc nói tiếp: “Còn ta đây, ta bay cao đến nỗi người đánh lưới cũng chẳng với tới được.” Cốc lại chê: “Chú chẳng biết làm gì, chỉ suốt ngày sà vào nhà người ta, chui ra chui vào dưới mái hiên.” Én nghe vậy không giận, chỉ nghiêng đầu nhìn cốc.

Én thong thả đáp: “Anh cốc ơi, em nhỏ bé thật, nhưng em cũng có việc của em.” Én kể: “Mỗi khi nhà nào dựng xong nếp nhà mới, em lại bay đến chúc mừng.” Én kể thêm: “Em làm tổ dưới mái hiên, người trong nhà thấy em về là vui, vì họ bảo én về là có điều may.” Én mỉm cười: “Có ai đuổi em đâu, các bạn nhỏ còn đứng dưới hiên mà vẫy tay chào em nữa.”

Cốc nghe én nói thì cứng họng, nhưng vẫn chưa chịu thua. Cốc phồng ngực, xòe rộng đôi cánh to: “Thế chú có dám so sức với ta không?” Én bình tĩnh trả lời: “So sức thì em xin chịu thua anh.” Én nói tiếp: “Nhưng so xem ai khôn hơn, thì chưa biết ai hơn ai đâu, anh ạ.” Nói rồi, én vỗ cánh bay vút lên trời xanh, lượn mấy vòng rồi bay về phía làng.

Cốc ngồi lại một mình trên cành gạo. Chẳng còn ai đứng nghe cốc khoe nữa, chỉ có dòng sông lặng lẽ trôi. Xa xa, dưới mái hiên một nếp nhà mới, mọi người đang ríu rít đón chú én nhỏ về làm tổ. Cốc ngẫm nghĩ mãi, rồi chợt thấy mình đã chê bạn một cách vô lý. To khỏe chưa chắc đã hơn người, còn hiền lành, có ích thì ai cũng quý.