Tra tấn hòn đá

Ngày xưa, gần Tết, có một bà cụ nghèo gánh hàng ra chợ. Một bên gánh là thúng gạo nếp, bên kia là rổ đậu xanh và mấy bó lá dong. Bà định bán đi để lấy tiền mua chút quà Tết cho các cháu.

Đường làng vừa mưa xong, trơn lắm. Giữa đường lại có một hòn đá to nằm chắn lối. Bà cụ vội đi, chân vấp vào hòn đá, cả người lẫn gánh ngã sóng soài. Gạo nếp đổ tung, đậu xanh lăn khắp nơi, lá dong lấm hết bùn. Bà cụ ngồi bên vệ đường, nhìn gánh hàng mà khóc.

Vừa lúc ấy, ông quan huyện đi ngang qua. Nghe bà kể đầu đuôi, ông quan gật gù: “Được, ta sẽ xử kiện cho bà.” Ông quay sang lính: “Hòn đá này dám làm bà cụ ngã, khiêng nó về công đường cho ta!” Mấy anh lính nhìn nhau, không hiểu gì, nhưng vẫn hì hục khiêng hòn đá về.

Tin quan sắp xử hòn đá lan ra khắp chợ. Ai cũng tò mò, chen nhau kéo đến công đường xem. Ông quan ngồi nghiêm trang, đập bàn hỏi: “Hòn đá kia, sao ngươi dám nằm giữa đường làm bà cụ ngã?” Hòn đá dĩ nhiên im lặng. Ông quan lại ra lệnh: “Đã không nhận lỗi, lính đâu, đánh đòn hòn đá cho ta!” Lính cầm roi quất vào hòn đá chan chát, roi bật lên, còn hòn đá vẫn nằm yên. Mọi người không nhịn được, cười ồ cả lên.

Bỗng ông quan đập bàn: “Công đường là nơi xử kiện, ai cho các người cười đùa ầm ĩ?” Ông nói tiếp: “Ai đã cười thì phải nộp phạt mỗi người một đồng.” Mọi người biết mình đã cười thật, đành vui vẻ móc tiền ra nộp. Đồng nọ góp đồng kia, chẳng mấy chốc đã thành một rổ tiền đầy. Ông quan gọi bà cụ lên, trao hết số tiền ấy cho bà. Ông cười: “Bà cầm lấy mà mua lại gạo nếp, đậu xanh, lá dong, về gói bánh ăn Tết nhé.”

Lúc ấy, mọi người mới hiểu vì sao quan lại xử kiện một hòn đá. Bà cụ cảm ơn rối rít, ai nấy đều khen ông quan thật thông minh mà tốt bụng. Hòn đá cũng được khiêng ra khỏi đường, để không ai bị vấp ngã nữa.