Hũ bạc của người cha

Ngày xưa, ở một làng của người Chăm, có một ông lão làm ruộng rất chăm chỉ. Ông có một điều bí mật chưa kể với ai, kể cả người con trai duy nhất của mình. Con trai ông đã lớn mà lười lắm, sáng ngủ đến trưa, chiều lại rong chơi khắp xóm.

Một hôm, ông gọi con đến bên: “Con lớn rồi, con hãy tự đi làm, kiếm tiền mang về cho cha xem.” Người mẹ thương con, lén nhét vào tay anh mấy đồng. Anh la cà vài hôm cho qua ngày, rồi mang số tiền ấy về, bảo cha là tiền mình làm ra. Ông lão cầm nắm tiền, nhìn con một lúc lâu, rồi ném luôn ra bụi rậm ngoài vườn. Anh con trai chỉ nhún vai, chẳng tiếc chút nào. Ông lão buồn bã nói: “Con không tiếc, vì số tiền này chưa có giọt mồ hôi nào của con.”

Lần này, anh đỏ mặt, lẳng lặng khoác túi ra đi. Anh sang làng bên xin làm thuê, ai thuê gì cũng làm. Sáng anh gánh nước, trưa bổ củi, chiều đi cắt cỏ cho trâu bò của nhà người ta. Tối đến, anh ngủ nhờ dưới chái bếp, ăn uống dè sẻn, dành dụm từng đồng một. Mấy tháng trôi qua, tay anh chai sạn, da đen sạm, nhưng túi tiền nhỏ thì đầy dần.

Ngày anh trở về, ông lão đang ngồi sưởi ấm bên bếp lửa. Anh hai tay đưa túi tiền cho cha. Ông lão cầm lấy, chẳng nói chẳng rằng, ném ngay túi tiền vào bếp lửa. Anh hốt hoảng chộp lấy que cời, vội gạt túi tiền ra khỏi bếp, rồi phủi tro thật nhanh. Anh kêu lên: “Cha ơi, con phải làm lụng mấy tháng trời mới có được chỗ tiền này!”

Ông lão nhìn con, gương mặt bỗng rạng rỡ hẳn lên, rồi ôm con vào lòng. Ông nói: “Con tiếc đến thế, cha biết đây là tiền con phải đổ mồ hôi mới có.” Rồi ông dẫn con ra sau nhà, đào dưới gốc cây lên một cái hũ nặng trĩu bạc. Ông bảo: “Cả đời cha làm lụng mới dành dụm được hũ bạc này, giờ cha cho con.” Ông dặn thêm: “Nhưng con nhớ, đôi bàn tay chăm chỉ của con mới là của cải dùng mãi không bao giờ cạn.” Từ đó, anh con trai chịu khó làm ăn, chẳng bao giờ còn lười biếng nữa.